De klimaatkloof overbruggen
Auteur: Linda Brown, Senior Vice President
De mens heeft zich in de loop van duizenden jaren ontwikkeld om te reageren op directe en dringende bedreigingen. Aan de andere kant zijn we van nature niet in staat om het hoofd te bieden aan existentiële crises op wereldschaal, zoals klimaatverandering. Toch is dit de uitdaging waarvoor we staan.
De wetenschap is al uitdagend genoeg – in recente blogposts hebben we enkele belangrijke bevindingen van het afgelopen decennium besproken die ons dwingen om de gangbare benaderingen van CO₂-voetafdrukken, beleidsvorming en klimaatmitigatie te herzien. We hebben ook gewezen op manieren waarop bedrijven bedrijfswaarde genereren (bekijk onze gratis driedelige webinar) uit hun activiteiten op het gebied van klimaatmitigatie en CO₂-compensatie. Voeg daar nog de vele psychologische obstakels aan toe, en de taak wordt nog ontmoedigender. Laten we het zo zeggen: praten over het weer is misschien een universele gespreksopener, maar praten over klimaatverandering zal je op een feestje nauwelijks vrienden opleveren.
Ik ben me hier wat grondiger in gaan verdiepen toen ik over dit onderwerp ging spreken. Een van de meest toegankelijke bronnen die ik heb gevonden, is een korte video van PBS Digital Studios, getiteld„Why Some People Don’t Believe in Climate Science“. Een boeiende vertelstem in combinatie met animaties ontrafelt op knappe wijze de onbewuste barrières die we zo vaak tegenkomen als we het over het klimaat hebben. De video brengt een aantal belangrijke punten naar voren:
- Wanneer we met toekomstige bedreigingen worden geconfronteerd, verzinnen onze hersenen smoesjes om het ondernemen van actie uit te stellen.
- Door een ‘optimistische vooringenomenheid’ denken velen van ons dat echt nare dingen alleen anderen overkomen.
- We hebben de neiging om ons aangetrokken te voelen tot feiten die aansluiten bij onze overtuigingen.
- Onze capaciteit om ons zorgen te maken over problemen is beperkt – meestal gaat het om problemen in onze directe omgeving – terwijl problemen die te groot lijken om op te lossen, gewoonweg buiten beeld blijven.
- We hebben de neiging om de wereld te bekijken door een filter dat ons in staat stelt ons te concentreren op bepaalde informatie en andere informatie buiten te sluiten.
- Groepsdruk is een belangrijke drijfveer. Er is veel lef voor nodig om je af te zonderen van je vriendenkring en het risico te lopen buitengesloten te worden.

Veel commentatoren hebben de aandacht gevestigd op een ander obstakel – wat tegenwoordig ‘klimaatveranderingsverdriet’ wordt genoemd. Het dreigende gevoel van onheil en de gevoelens van hulpeloosheid tegenover deze crisis zorgen ervoor dat veel mensen zich gewoon afsluiten. Bill Nye, ‘The Science Guy’, heeft ons een grote dienst bewezen door wat welkome humor te brengen in een verder somber onderwerp. Samen met Arnold Schwarzenegger is hij te zien in een documentaire van National Geographic Explorer, 'Bill Nye's Global Meltdown', waarin de vijf stadia van rouw worden verkend: ontkenning, woede, onderhandelen, depressie en acceptatie, met Schwarzenegger in de onwaarschijnlijke rol van therapeut. Het tweepartijenduo pleit ook op subtiele wijze voor eenheid van doel in deze periode van polarisatie.
Net als alle goede sprekers gebruikt Nye eenvoudige, heldere taal, anticipeert hij op de vragen van zijn publiek en bouwt hij voort op wat zijn publiek al weet, zodat hij iedereen aanspreekt in plaats van belerend over te komen. Hij volgt de beproefde formule waarbij hij van het probleem naar de oplossing gaat en eindigt met een positieve noot.
Ook het tempo en herhaling zijn belangrijk, zodat elk idee goed kan doordringen. We moeten ook ons tempo aanpassen, anders lopen we het risico op een burn-out.
Een van de belangrijkste puzzelstukjes is dat we niet alleen moeten praten, maar ook moeten luisteren. Naarmate we meer te weten komen over de oorzaken van klimaatverandering en mogelijke oplossingen, zullen de meesten van ons onvermijdelijk worden geconfronteerd met informatie die onze eigen diepgewortelde overtuigingen en die van onze omgeving op de proef stelt. Om dit probleem het hoofd te bieden, moeten we nauwgezet de feiten volgen waar ze ons ook naartoe leiden, in plaats van terug te vallen op bekende clichés binnen onze vertrouwde comfortzone.
Als we het over het klimaat hebben, is het belangrijk te beseffen en te erkennen dat we allemaal in zekere mate met hypocrisie leven. De keuzes die we individueel en collectief hebben gemaakt, hebben ons geleidelijk aan op dit punt in de klimaatcrisis gebracht. Vanzelfsprekend concluderen we dat het probleem op een vergelijkbare manier kan worden teruggedraaid, door een geleidelijke vermindering van de uitstoot. Het probleem is echter dat we te maken hebben met een niet-lineaire stijging van de mondiale temperatuur. Intellectueel begrijpen we wat dat betekent, maar in ons hart – in onze intuïtieve beleving van de wereld – is het simpelweg moeilijk te bevatten. Dit betekent dat de opties die we hebben om het klimaat te stabiliseren steeds beperkter worden.
Naarmate ons wetenschappelijk inzicht in klimaatverandering toeneemt, is het aan ons om deze psychologische barrières te overwinnen, de kloof te overbruggen en samen een haalbare weg voorwaarts te vinden.
Ga voor meer informatie over het volledige aanbod aan klimaatdiensten van SCS naar https://www.scsglobalservices.com/.
Linda Brown is medeoprichtster en Senior Vice President van SCS Global Services.
Voor vragen of opmerkingen: neem vandaag nog contact met ons op.